گردشگری و محیط زیست

اثرات محیط زیستی معدن | محیط زیست | معدن

خاتون شریف زاده

ذخایر معدنی بخش مهمی از منابع طبیعی هر کشور است.

استخراج و فرآوری مواد معدنی در نگاه اول باعث ایجاد شغل و افزایش ثروت می گردد.

اما از طرفی استخراج و فرآوری مواد معدنی تاثیرات نامطلوبی نیز بر محیط زیست و انسان دارد.

در کشورهای توسعه یافته در حال حاضر برای استخراج یک ذخیره طبیعی فلزی یا غیرفلزی قبل از انجام هر عملیاتی، به صورت کامل تحقیقات محیط زیستی انجام می گردد.

و هزینه های تحمیل شده بر طبیعت و انسان بررسی می گردد.

اگر بتوان به صورت کنترل شده طوری که به محیط زیست آسیبی نرساند یا آسیب های قابل جبران ایجاد کند آن هم پس از پژوهش های زیاد عملیات ایجاد معدن صورت می گیرد.

وضعیت محیط زیست اطراف معادن و کارگران آن در ایران وضعیت مطلوبی نیست.

چرا که در بیشتر معادن اصول محیط زیستی و امنیت بهداشتی کارگرها کمتر رعایت می شود.

یا اصلا رعایت نمی شود. کارگرهای معادن همان دستمزد قانون کار را در بیشتر معادن دریافت می کنند.

و از طرفی بعد از مدتی دچار بیماری های تنفسی، پوستی، استخوانی و… ناشی از برخورد با مواد و ترکیبات معدنی می شوند.

هر عنصر طبیعی اگر سمی هم نباشد اما مقدار آن در بدن افزایش یابد به سرعت باعث ایجاد اختلال در سیستم بدنی انسان و حیوان می کند.

به طور مثال اگر یک معدن سرب و روی را در نظر بگیریم و از دو جهت اقتصادی و محیط زیستی آن را بررسی کنیم نتایج آن به صورت ذیل می باشد.

از نظر اقتصادی هر ذخیره بستگی به عیار معدنکاری دارد (عیار سرب و روی ۵%-۲۵% می باشد)

و از طرفی قیمت تمام شده آن بر اساس بازار جهانی ملاک دیگری است.

گاهی خام فروشی می شود و توده های معدنی بدون فرآوری بعد از استخراج با قیمت مشخصی به کارخانه های فرآوری که ممکن است خارجی یا داخلی باشند فروخته می شود (سود خیلی کمی برای فروشنده دارد)

و یا اینکه در محل استخراج یا نزدیکی معدن یک کارخانه فرآوری ماده معدنی مثلا سرب و روی ایجاد می گردد.

و در آن عملیات فرآوری انجام می شود و ماده اصلی بعد از فرآوری فروخته می شود(نسبت به خام فروشی سود بیشتری دارد).

قیمت همیشه یکسان نیست و بر اساس وجود کم و زیاد آن در بازار بالا و پایین می شود.

در بازار مواد معدنی هم مثل تمام کارهای اقتصادی دیگر، دلالان حضور فعالی دارند!

و تجربه نشان داده است سود معدن کاری بیشتر مربوط به خریدار محصولات است نه معدنکار

چرا که هزینه های استخراج و ماشین آلات آن زیاد است و سود کمی برای معدنکار دارد.

و اگر به کارگر نگاهی بیاندازیم جز دستمزد پایین و زحمت زیاد در این شغل سخت چیزی عاید او نمی شود.

از نظر محیط زیستی، معدنکاری و فرآوری سرب و روی، آلوده کننده های تاریخی مهمی به شمار می روند.

نحوه معدنکاری سرب و روی تا کیلومترها باعث از بین بردن پوشش گیاهی می شود .

جاندارانی که در اطراف این معدن زندگی می کنند کم کم از بین می روند و اگر شانس بهتری داشته باشند.

به جای دیگری مهاجرت می کنند.

وضعیت آب های سطحی و آب های زیرزمینی در منطقه برداشت و استخراج بحرانی می شود.

و هر بارش باعث آزاد شدن سرب که خود یک فلز سمی است می شود.

برخورد آب با ماده معدنی و سنگ های دارای عناصر فلزی و غیر فلزی ایجاد اسید می کند.

که وارد جریان های آبی می گردد.

باطله های ایجاد شده از معدن خود یکی از مشکلات اصلی است که در منطقه دپو می شود.

معدنکارانی که با سرب و روی سروکار دارند و افرادی که در مناطق شهری یا روستایی نزدیک معدن هستند ممکن است دچار مسمومیت با سرب شوند.

اثرات فیزولوژیکی شناخته شده با افزایش سرب در خون شامل سرگیجه، کم خونی، از دست رفتن حس جهت یابی، اغما و مرگ است.

سرب از راه جایگزین کردن آهن باعث کم خونی و از راه جمع شدن در استخوان ها باعث کمبود کلسیم در بدن می شود.

به رغم این اثرات، سرب به عنوان عامل سرطان شناخته شده است.

حال شما خوانندگان این مطلب تصور کنید و بیاندیشید یک ذخیره سرب و روی مثل آن چه در اسفراین در منطقه ساریگل است .

و در محدوده منطقه حفاظت شده زیستی واقع شده است و پوشش گیاهی و جانوری منحصر به فرد خود را دارد.

اگر تبدیل به یک معدن سرب و روی شود چه اتفاقی می افتد؟

و همین الان که برداشت های غیرتخصصی توسط افراد مختلف از آنجا(به دلایل فشار اقتصادی) انجام می شود چه بلایی بر سر آن منطقه می آورد.

فشار اقتصادی دست اندازی به طبیعت را افزایش می دهد.

اما کارهای اقتصادی دیگری را می توان جایگزین معدن کرد و من بارها در نوشته ها و پژوهش های خودم به آن اشاره کرده ام.

صنعت گردشگری جایگزین مناسب تر، درآمد بیشتر، آلودگی و خطرات کمتر از معدن است.

حتی در خیلی از کشورها معادن قدیمی تبدیل به مناطق گردشگری شده و از ادامه کار در آن منطقه جلوگیری به عمل آمده است.

فراموش نکنیم که ذخایر معدنی به اتمام می رسد.

و آنچه پس از برداشت در منطقه باقی می ماند یک چهره تخریب شده بزرگ از طبیعت است.

که در بیشتر موارد قابل برگشت نیست یا زمان زیادی حدود هزاران سال برای برگشت زمان نیاز دارد.

 

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برای امنیت، استفاده از سرویس reCAPTCHA گوگل مورد نیاز است که موضوع گوگل است Privacy Policy and Terms of Use.

من با این شرایط موافق هستم .

همچنین ببینید

بستن
بستن
بستن